Opiniowanie służbowe w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego jest sformalizowanym instrumentem weryfikacji sposobu wykonywania obowiązków publicznych przez funkcjonariusza. Wnioski płynące z opinii rzutują na całokształt jego sytuacji prawnej i finansowej — od poziomu przyznanych dodatków, przez stabilność zatrudnienia, po potencjalny awans lub zwolnienie ze służby.

Częstotliwość i zasady sporządzania opinii

Przepisy art. 73 Ustawy o ABW oraz AW oraz rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów nakładają obowiązek sporządzania opinii służbowej na piśmie przez bezpośredniego przełożonego:

  • w służbie przygotowawczej — co 12 miesięcy,
  • w służbie stałej — co 3 lata (opiniowanie okresowe),
  • w trybie nadzwyczajnym — m.in. przed wyznaczeniem na stanowisko kierownicze, skierowaniem na kurs oficerski lub w razie stwierdzenia spadku efektywności w realizowanych zadaniach.

Kryteria i skala ocen

W toku opiniowania weryfikuje się m.in. trafność podejmowanych decyzji operacyjnych lub analitycznych, przestrzeganie procedur ochrony informacji niejawnych, odporność na stres, dyscyplinę oraz dbałość o interes publiczny.

Wydawana ocena ogólna przyjmuje jedną z wartości:

  1. wzorowa,
  2. bardzo dobra,
  3. dobra,
  4. dostateczna,
  5. niedostateczna.

Otrzymanie oceny dostatecznej blokuje możliwość uzyskania awansu oraz wyższego dodatku na okres minimum jednego roku. Z kolei uzyskanie oceny niedostatecznej skutkuje przeniesieniem na niższe stanowisko służbowe.

Otrzymanie dwóch kolejnych ocen niedostatecznych obliguje Szefa ABW do wydania decyzji o zwolnieniu funkcjonariusza ze służby na podstawie art. 60 ust. 1 pkt 2 ustawy.

Tryb zaskarżenia opinii

Funkcjonariusz ma prawo do wglądu w treść opinii. W sytuacji gdy nie zgadza się z przedstawioną oceną lub oceną stanu faktycznego, przysługują mu następujące kroki:

  • Wniesienie odwołania — pismo wnosi się w terminie 14 dni od dnia zapoznania się z opinią do wyższego przełożonego, za pośrednictwem przełożonego, który wystawił ocenę.
  • Uzasadnienie stanowiska — odwołanie powinno wskazywać konkretne błędy w ocenie, pominięcie istotnych faktów z przebiegu służby lub naruszenie przepisów proceduralnych.
  • Rozstrzygnięcie — wyższy przełożony może zmienić ocenę na korzyść funkcjonariusza, utrzymać opinię w mocy bądź uchylić ją i nakazać ponowne sporządzenie.
  • Wniesienie skargi do WSA — od ostatecznego rozstrzygnięcia przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w celu zbadania legalności wydanego aktu.